Başlangıç rehberi · Güncelleme: 2026-10-04
Kurumsal Karbon Ayak İzi Nasıl Hesaplanır? Adım Adım Rehber
Kurumsal karbon ayak izi, bir kuruluşun belirli bir raporlama dönemindeki sera gazı emisyonlarının seçilmiş kurumsal ve operasyonel sınırlar içinde ölçülmesidir. Sağlam bir başlangıç için yalnızca tek bir toplam sayı değil, o toplamın hangi faaliyet ve kaynaklardan geldiği de kaydedilmelidir.
1. Kuruluş ve raporlama dönemini belirleyin
Önce hangi tüzel kişilerin, tesislerin ve faaliyetlerin envantere gireceğini kararlaştırın. Konsolidasyon yaklaşımını (örneğin operasyonel kontrol, finansal kontrol veya özkaynak payı) tutarlı biçimde seçin. Tarihsel dönemlerde sahiplik veya kontrol değiştiyse geçerlilik tarihlerini kaydedin.
Raporlama başlangıç ve bitiş tarihlerini de açıkça belirleyin. Bu sınır, hangi faturaların ve ölçümlerin envantere alınacağını belirler.
2. Faaliyet verisini toplayın
Enerji tüketimi, yakıt, soğutucu gaz, ulaşım, atık ve satın alınan ürünler gibi emisyon kaynaklarını faaliyet bazında belirleyin. Mümkün olduğunda tahmini harcama yerine ölçülen fiziksel miktarı (kWh, litre, kg veya km gibi) ve dönem bilgisini kullanın.
Her kayıt için tesis, miktar, birim, tarih aralığı ve kaynak belge referansı saklamak, sonradan incelemeyi kolaylaştırır. Fatura veya ölçüm belgesi ile kaydedilen miktarın aynı olduğundan emin olun.
3. Kapsamı ve yöntemi sınıflandırın
Doğrudan kaynaklar Kapsam 1, satın alınan enerji kaynaklı dolaylı emisyonlar Kapsam 2, diğer değer zinciri kaynakları Kapsam 3 altında sınıflandırılır. Faaliyet birimi, kuruluş sınırı ve raporlama yaklaşımı sınıflandırmayı etkileyebilir; bu nedenle kapsamı varsayılan olarak değil, kuruluşunuzun durumuna göre kontrol edin.
4. Uygun emisyon faktörünü seçin
Temel denklem çoğu faaliyet için faaliyet verisi × emisyon faktörüdür. Faktörün birimi faaliyet miktarıyla uyuşmalıdır; örneğin kgCO₂e/kWh faktörünü kWh cinsinden tüketimle çarpmak gerekir. Birim dönüşümü gerekiyorsa dönüşüm adımını kaydedin.
Faktörün yayımlayan kurumunu, coğrafyasını, yılını ve kapsamını kontrol edin. Ülkeye özgü doğrulanmış veri yoksa farklı ülke değerini Türkiye değeri gibi kullanmayın; vekil (proxy) değer seçiliyorsa bunu açıkça işaretleyin.
5. Sonuçları ve veri kalitesini gözden geçirin
Toplamları kapsam ve tesis bazında inceleyin. Olağan dışı artış/azalışları, eksik dönemleri, onay bekleyen kayıtları ve aynı faaliyetin iki kez girilip girilmediğini kontrol edin.
Sonuç, kullanılan sınır ve varsayımlarla birlikte raporlanmalıdır. Yazılım hesabı otomatikleştirebilir; ancak seçilen veri, faktör ve yöntem için kurumsal inceleme ve gerekli bağımsız doğrulama ayrıca yapılmalıdır.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
Kaynakların yürürlük ve güncellik durumunu yayımlama tarihine göre yeniden kontrol edin.
Kurumsal envanterinizi oluşturmaya başlayın
Ücretsiz hesabınızla Kapsam 1, 2 ve 3 verilerinizi tek çalışma alanında toplayın.
Ücretsiz hesap oluştur